Jelmer's Infostek
artikelen geschreven
door Jelmer Uitentuis
Eurobarometer geeft aan dat Israel serieus moet gaan werken aan vrede.
Sharon zou de uitslag van de Eurobarometer beter serieus kunnen nemen.
"Sorry, we hebben een beetje vreemde burgers." Dat is ongeveer de reactie van de EU op de Eurobarometer, waarin wordt aangetoond dat meer mensen Israel een gevaar voor de wereldvrede vinden dan de VS, Iran en Noord-Korea. Het is een slappe bedoeling, de EU neemt afstand van zijn inwoners om de relatie met Israel een beetje goed te houden. Zolang de algemene stemming in Europa echter is dat Israel een gevaar voor de wereldvrede is, kun je of je kop in het zand steken, of Israel eens flink de waarheid zeggen. Er is nog 41% die Israel niet noemt, dat kan stijgen en dat kan dalen. Dat dalen kan alleen door echt werk te gaan maken van vrede, dat stijgen kan door door te gaan met het huidige beleid.
De Israelische vertegenwoordiging in Brussel reageert verbolgen op de uitslag van de enquete. Het standaard verhaaltje wordt weer verteld; jullie hebben geen respect voor de Israelische slachtoffers, jullie pers is zo pro-Palestijns. Of nog erger; het Simon Wiesental centrum zegt dat het anti-semitisme diep verankerd is in de Europese samenleving. Daarbij gaan ze volledig voorbij aan de vraag die gesteld is, en wat je er mee zou moeten doen. De Israelische regering mag zich wel eens achter de oren krabben en zich af gaan vragen; 'wat doen wij dan verkeerd?'
Nieuws in Isreal wordt gedomineerd door nieuws uit Israel, en ten hoogste over Israel. En vanuit de blik van veel Israeliers is het keiharde beleid jegens de Palestijnen goed te begrijpen. In Israel is men overtuigd dat 80% van de Palestijnen het bestaansrecht van Israel niet erkend, in werkelijkheid is dat ongeveer 20%. De erkenning door omliggende landen van het bestaansrecht van Israel is er misschien in woord, maar in daad valt dat tegen. Daarbij komt dat in Israel angst regeert; angst voor zelfmoordaanslagen die regelmatig voorkomen.
Het zijn allemaal angsten die begrijpelijk zijn; dat is niet het probleem waar de uitslag van de enquete op duidt. Van anti-semitisme is hierin nauwelijks sprake. Het geeft aan dat Europese burgers weinig vertrouwen hebben in de inspanningen van Israel en de Israelische regering om te werken naar een duurzame vrede tussen Israel en Palestina. Dat dit conflict, zolang het bestaat, ook op andere staten in de wereld zijn invloed heeft geeft aan dat het een wereldwijd probleem is.
Het wereldwijde karakter van het conflict uit zich bijvoorbeeld in de aanslagen in Kenia in november 2002 op een Israelisch hotel en een Israelisch vliegtuig, en op de aanslagen in Casablanca op enkele Joodse doelen. En, eveneens, door de aanslag van 29 april 2003 in Tel Aviv die door een Brit werd gepleegd. Sinds, na het bezoek van Ariel Sharon aan de Tempelberg, de Tweede Intifada is gestart, is de scepsis over de Israelische inspanningen voor vrede in Europa zichtbaar gegroeid.
De Israelische muur, de voortdurende vergeldingsacties van het Israelische leger, het mislukken van de Roadmap to Peace. Het voortzetten van de nederzettingen politiek, de dreiging om Arafat uit te zetten, de aanval op Syrisch grondgebied. Een imposant rijtje met acties die niet het idee geven dat het kabinet van Sharon bezig is om serieus vrede te willen bereiken. Dat Europeanen daar niet positief op reageren is niet meer dan logisch.
De enquete heeft niet gevraagd naar de positie van EU-burgers ten opzichte van de Palestijnse autoriteit. Ik kan me niet voorstellen dat die wel positief zou uitvallen. Hun lijstje inspanningen voor vrede is al even summier als dat van de Isrealische regering. Arafat weigert de veiligheidsdiensten te reorganiseren, Hamas, de Islamitische Jihad en de Al Aksa-brigades, worden nauwelijks aangepakt. Misschien heeft dat ook te maken met het tekort aan middelen. Maar duidelijk is dat de inspanningen van Arafat om zijn eigen macht te behouden veel groter is dan om serieus werk te maken van vrede.
Gelukkig gloort er ook een beetje hoop. Niet alleen hebben 27 Israelische piloten, waaronder een van de bekendste en meest gerespecteerde gevechtsvliegeniers van de wereld, Iftach Spector, aangegeven geen aanvallen meer uit te voeren boven het bezette Palestijns gebied. De kritiek op dit initiatief vanuit de regering Sharon was hard. Daarnaast ontwikkelde de Yossie Beilin en Yasser Abed Rabo gezamenlijk een vredesplan, het akkoord van Geneve. Door Blair en Koffi Annan omarmd, door Sharon resoluut afgewezen. Het biedt echter een concreet stappenplan om echt tot vrede te komen.
De acties van de Israelische regering, en de verpersoonlijking daarvan, Ariel Sharon, geven geen hoop voor de toekomst. Europese burgers zijn er niet van overtuigd dat met Likud aan de macht de vrede werkelijk zal worden bereikt. Sharon zou zich dit signaal moeten aantrekken; nu versterkt het het isolement van Israel nog niet, maar op termijn zal dat onvermijdelijk zijn. Dat betekent een nog diepere economische recessie voor het land. Dat betekent dat de steun voor de staat echt en ook substantieel afneemt. En dat betekent echt minder respect voor de Israelische slachtoffers.
2003